Ketensamenwerking versterken met digitale technologie
Bedrijven in de maakindustrie worden steeds afhankelijker van informatie-uitwisseling met toeleveranciers en klanten. De tijd dat elke schakel in de keten op zijn eigen eiland kon opereren, is definitief voorbij.
De paradox is dat juist door nauwer samen te werken met andere bedrijven - soms zelfs concurrenten - je je eigen concurrentiepositie versterkt. Maar hoe pak je dit praktisch aan? Welke technologie heb je nodig? En belangrijker nog: hoe zorg je dat beide partijen er daadwerkelijk beter van worden?
Bouwstenen voor digitale ketensamenwerking
Voordat je investeert in dure software, is het belangrijk te begrijpen dat succesvolle digitale ketensamenwerking op drie fundamenten rust:
- Technologie: de juiste digitale tools en platforms
- Processen: duidelijke werkafspraken en procedures
- Mensen: cultuur van openheid en bereidheid om informatie te delen
Ed Bulte, Business Development Manager van Smart Industry: "Veel mkb-bedrijven maken de fout meteen naar technische oplossingen te grijpen. Maar zonder duidelijke afspraken over wat je wel en niet deelt, en zonder draagvlak bij je team, zal elke technische oplossing mislukken."
Praktische digitale tools voor ketensamenwerking
Afhankelijk van je digitale volwassenheid en specifieke behoefte, kun je starten met:
Voor beginners:
- Gedeelde cloudomgevingen zoals Microsoft SharePoint of Google Workspace voor gestructureerde documentuitwisseling.
- Eenvoudige portals waar klanten of leveranciers bestellingen kunnen plaatsen en statusupdates kunnen bekijken.
Voor gevorderden:
- EDI-koppelingen (Electronic Data Interchange) voor geautomatiseerde uitwisseling van orders en facturen.
- Leveranciersportals gekoppeld aan je ERP-systeem, waar leveranciers voorraadniveaus kunnen monitoren.
- SCSN-connectiviteit voor gestandaardiseerde gegevensuitwisseling (zie het artikel "Digitale stekkers en SCSN").
Voor koplopers:
- Supply chain platforms met real-time zichtbaarheid van de hele keten.
- Gezamenlijke planningssystemen waarbij forecasting en planning gedeeld worden.
- Blockchain-oplossingen voor traceerbare en veilige ketendata.
Van wantrouwen naar vertrouwen
Veel bedrijven vragen zich af: "Als ik al mijn gegevens deel, wat weerhoudt mijn leverancier ervan om direct zaken te doen met mijn klant?" of "Waarom zou ik mijn marges laten zien aan mijn klanten?"
Deze zorgen zijn begrijpelijk, maar vaak onnodig. Vertrouwen kan worden opgebouwd met praktische maatregelen:
- Begin klein: deel eerst niet-gevoelige informatie zoals leverstatussen.
- Maak duidelijke afspraken: leg vast welke gegevens wel en niet gedeeld worden.
- Gebruik toegangscontrole: zorg dat verschillende partners alleen zien wat voor hen relevant is.
- Bouw stap voor stap: verdiep de samenwerking naarmate het vertrouwen groeit.
- Documenteer de voordelen: maak zichtbaar wat beide partijen winnen bij de samenwerking.
In 5 stappen naar sterkere digitale ketensamenwerking
Stap 1: Breng je huidige ketensamenwerking in kaart
- Met welke leveranciers en klanten wissel je regelmatig informatie uit?
- Welke informatie wordt wanneer uitgewisseld en op welke manier?
- Waar zitten de grootste knelpunten en vertragingen?
Stap 2: Bepaal je doelen en prioriteiten
- Wat wil je verbeteren? (leverbetrouwbaarheid, voorraadbeheer, doorlooptijden)
- Met welke ketenpartner(s) wil je beginnen?
- Welke informatie zou je digitaal willen delen?
Stap 3: Verken technische oplossingen
- Welke mogelijkheden biedt je huidige ERP- of MES-systeem?
- Welke standaarden (zoals SCSN) zijn relevant in je branche?
- Welke oplossingen gebruiken je ketenpartners al?
Stap 4: Start een pilotproject
- Kies één betrouwbare ketenpartner voor een pilot.
- Begin met niet-gevoelige maar waardevolle informatie.
- Stel duidelijke doelen en meetpunten vast.
- Evalueer regelmatig en pas aan waar nodig.
Stap 5: Schaal succesvol op
- Documenteer de voordelen voor beide partijen.
- Los technische en organisatorische knelpunten op.
- Breid geleidelijk uit naar andere ketenpartners.
- Verdiep stapsgewijs de samenwerking.
Praktijkvoorbeelden
Veel bedrijven hebben al stappen gezet in digitale ketensamenwerking en plukken hier de vruchten van. Door processen te automatiseren, data gestructureerd te delen en te werken met gestandaardiseerde systemen, kunnen bedrijven efficiënter opereren en beter inspelen op veranderingen in de markt. Hieronder een aantal praktijkvoorbeelden.
Wecovi BV heeft haar digitale samenwerking met leveranciers versterkt om beter grip te krijgen op voorraadbeheer en productieplanning. Door geavanceerde systemen te koppelen, kon het bedrijf realtime inzicht krijgen in toeleveringen en sneller schakelen bij schommelingen in de vraag.
TBS-SVA Groep heeft een digitale transformatie doorgemaakt, waarbij ketenintegratie centraal stond. Door data gestandaardiseerd te delen met leveranciers en klanten, zijn processen efficiënter geworden en is de foutmarge in bestellingen en leveringen afgenomen.
Fabory, een leverancier van bevestigingsmaterialen, heeft zijn supply chain geoptimaliseerd door digitale koppelingen met zijn klanten en leveranciers. Hierdoor zijn orderverwerking en logistieke processen aanzienlijk verbeterd, wat resulteert in snellere levertijden en lagere kosten.
Schipper Kozijnen heeft met de implementatie van ECI Gatewise een solide basis gelegd voor verdere ketenintegratie. Het bedrijf zag zijn orderverwerking en communicatie met leveranciers drastisch verbeteren, wat resulteerde in een efficiënter inkoopproces en een vermindering van handmatige handelingen en fouten.
Meer inspiratie over digitale ketensamenwerking en best practices:
- Whitepaper: De route naar een slim verbonden toeleveringsketen, met inzichten en stappenplannen voor een succesvolle ketenintegratie.
- Blog: Ketenintegratie in de praktijk, waarin praktijkervaringen en uitdagingen bij ketensamenwerking worden besproken.
Welke ondersteuning is beschikbaar?
Als mkb-ondernemer hoef je niet alles zelf uit te vinden. Er zijn diverse programma’s en organisaties die kunnen helpen:
- Fieldlabs: regionale kennis- en demonstratiecentra.
- Regionale EDIH: subsidies voor haalbaarheidsstudies en implementatieprojecten.
- Brancheorganisaties: zoals FME en Koninklijke Metaalunie bieden specifieke programma’s.
- System integrators: gespecialiseerde IT-bedrijven voor technische implementatie.
- MKB Digitaliseringsvouchers: financiële ondersteuning voor digitale investeringen.
Digitale ketensamenwerking als concurrentievoordeel
Mkb-maakbedrijven die nu investeren in digitale ketensamenwerking, bouwen een voorsprong op die moeilijk in te halen is. Niet alleen verbeter je je eigen operationele prestaties, je maakt je ook waardevoller voor klanten en aantrekkelijker voor nieuwe opdrachtgevers.
Begin klein, bouw stap voor stap, en focus op wederzijds voordeel. De technologie is inmiddels betaalbaar en toegankelijk, ook voor kleinere bedrijven. De grootste uitdaging zit vaak in de mindset: durven delen om samen sterker te worden.
Wil je hier meer over weten?
Wij brengen je graag in contact met onze adviseurs om hier in een persoonlijk gesprek dieper op in te gaan.